In twee eerdere blogverhalen heb ik je al wat verteld over aquarelpapier. Deel 1 ging over goed- of goedkoop papier en deel 2 over de geheimen van aquarelpapier. Nu zijn we toe aan het ontspannen opspannen van het papier!
‘Aquarelpapier opspannen, wat is dat en waar is dat voor nodig?’ Die vraag krijg ik regelmatig, dus tijd om daarin te duiken. Dat komt goed uit, want opspannen heeft met water te maken.
Zoals ik in de eerdere verhalen heb uitgelegd (zie voor de links onderaan deze pagina), is de kracht van aquarelpapier dat het water en verf opneemt en daarna weer opdroogt. Wat je natuurlijk niet wilt, is dat terwijl je aan het schilderen bent er door de werking van het water in het papier bobbels ontstaan. Het is moeilijk vloeibare zaken tegen een ‘heuveltje’ in het papier omhoog te krijgen, dus verdeelt de verf dan niet goed over het papier en krijg je een soort witte borstachtige minibobbels met nauwelijks kleur en daaromheen minimeertjes van geconcentreerde kleuren. En dat is nog niet alles, het schildert ook nog eens behoorlijk vervelend!
Oké, we zijn het er over eens dat we dat niet willen, dus gaan we kijken hoe we dat kunnen voorkomen. Des te dunner het aquarelpapier des te sneller het gaat bobbelen. Als vuistregel hanteer ik dat je aquarelpapier onder de 300 gram altijd moet opspannen. Bij papier boven de 300 gram kun je dus zonder voorzorgsmaatregelen direct aan de slag.
We gaan nu even verder met het dunne aquarelpapier. Dat gaan we opspannen, zoals je in de video zult zien. Opspannen betekent het papier natmaken en daarna met speciaal plakband vastmaken aan een houten plank. Een soort waterboarding van het papier, maar dan met goede intenties. Doordat ik het natte papier vastmaak aan de houten plank en daarna 24 uur gecontroleerd laat drogen, trekt het papier zich tijdens het drogen langzaam supermooi strak.
Je laat het vastgemaakte gedroogde papier op de plank zitten en gaat daarop schilderen. Het voordeel is dat het nog nauwelijks bobbelt als je het weer nat maakt met water en verf. En als je aquarel af is, laat je de plank met het papier weer (gecontroleerd) drogen, waarna het weer super strak opdroogt. Een mooi strak aquarel is ook veel makkelijker in te lijsten dan een gebobbeld vel papier.
Ik heb een paar keer aangegeven dat je het papier gecontroleerd moet laten drogen. Dat is belangrijk, anders krijg je geen goed resultaat. Het hoe en het waarom daarvan hoor je in de video. Dus bekijk nu de video, zodat jij straks ook lekker ontspannen je papier kunt opspannen!
In het kort de procedure van het opspannen van aquarelpapier
1: Leg de plank klaar en scheur vier stroken aquarelplakband van de rol. Leg de rol ver weg en hou de stroken in de buurt (maar niet dicht bij het water).
2. Leg het aquarelpapier minimaal 5 minuten in een bak met water. Zorg ervoor dat het helemaal is ondergedompeld.
3: Laat het natte papier even uitdruipen en leg het dan op de plank. Spons het overtollige water van het papier af en zorg ervoor dat ook de randen van het hout nat zijn.
4: Breng de stroken plakband aan, evenredig verdeelt over het papier en de plank. Druk het plakband stevig aan.
5: Maak de vier hoeken met de spons extra nat.
6: Laat nu plank met papier 24 uur gecontroleerd drogen. Dat betekent dat de plank plat ligt, en niet in de zon en niet in de tocht en niet in de buurt van een verwarming ligt!
Ingrediënten
♦ bak of badkuip met water
♦ een ongelakte plank (multiplex, mm dik)
♦ aquarelpapier
♦ een spons
♦ aquarelafplakband
Ik ben benieuwd wie van jullie al zelf papier opspant en wie er nu, na de video, zelf mee aan de slag gaat. Wat zijn jouw ervaringen met het opspannen van aquarelpapier? Wat gaat er goed, wat gaat er weleens mis. Schrijf je ervaringen hieronder op, zodat we er allemaal van kunnen leren.
Voor wie de vorige twee blogverhalen over aquarelpapier wil lezen:
Deel 1: Aquarelpapier: goed of goedkoop?
Deel 2: Deel 2 over aquarelpapier!
Aquarelgroet,
Margo van Vegchel – Aquarel Academie
13 reacties
Hoi, ik zie nu deze video en dacht oh, dat doe ik hier en daar anders maar t effect blijft t zelfde.
Ik gebruik betonplex dik ca 12 mm. Dat is watervast multiplex omdat ik verwacht dat gewoon multiplex door vocht sneller zijn toplaag los laat.
Verder hou ik beide kanten n minuutje onder n kraan en laat t water dan weglopen, maar dat is natuurlijk niet zo milieuvriendelijk. Ik leg het papier op de plank, veeg t water met mn zijkant van mn hand n beetje weg en dan plak ik t vast, ooit elders op youtube gezien. Het tape maak ik nat door t over n sponsje te trekken en nat te maken. 24 uur plat drogen is het zelfde. Ik ga jouw aanpak ook maar ns proberen.
Ha Ton, zo zie je maar dat vele wegen naar Rome leiden. Dank voor je aanvulling over het betonplex.
Als ik een afbeelding er op wil tekenen. Moet ik dat voor of na het behandelen van het het
papier doen ?.
Kan ik dat ook met kleurpotlood doen om geen zwarte lijnen te krijgen onder de verf ?.
Ik vindt het een duidelijke uitleg overigens .
Hoi Annemieke, heldere vragen. Zelf lijkt mij het beste om dit te doen nadat je het papier hebt opgespannen en goed hebt laten drogen. Dan kan de tekening niet beschadigen tijdens de procedure van opspannen. Prima idee om met kleurpotlood te tekenen, als je ook nog aquarelpotlood gebruikt dan kun je de lijnen vervagingen tijdens het aquarelleren. Succes, groetjes margo
Vraag namens Kathleen: Hallo Margo, jouw video over opspannen is prima uitgelegd. Ik werk met 300 gr Arches (grove korrel) en ook 640 gr Arches (grove korrel). Is het nodig om beide Arches papieren nat te maken en op te spannen op een zuurvrije populieren plank. Of kan ik het ook alleen opspannnen zonder nat te maken. Alvast bedankt voor je antwoord. Groetjes Kathleen
Hoi Kathleen, in principe hoef je papier van 300 gram of meer niet op te spannen. Je kunt volstaan met het vast plakken met Tessa afplakband. Als je heel nat gaat werken, is het toch wel prettig om het papier van te voren op te spannen zoals ik in de video uitleg.
Hallo Margo,
Bedankt voor het delen van deze informatie.
Ik heb twee vragen: is schildersplakband ook goed? En maakt het uit wat voor een plank/ hout je gebruikt?
Op sommige you tube videos zeggen ze zacht absorberend hout…
Groetjes Wien Aarts
Hallo Wien, dank je wel voor je 2 vragen. Schildersplakband is niet goed want dit plakt niet op vochtig papier. Zelf gebruik ik het hout multiplex, let op het mag niet gelakt zijn, het water moet immers weg kunnen (in de plank kunnen trekken)
Hoe maak je het vel eigenlijk weer los?
Groet, Annelies
Hoi Annelies, goede vraag, door deze los te snijden met een hobby-mesje. Niet op de rand van het aquarelpapier, maar op het plakband. Zo heb je altijd een strookje over om achter het passe-partout karton te plakken.
Ha Margo,
Leuk om jouw methode te zien! Net als Iteke heb ik ook geen groot bad om het papier in te weken, maar ik maak ook beide kanten kletsnat. Dat werkt goed. Maar misschien wel goed het iets langer te weken, ik haal meestal geen 5 minuten. Ik moest wel glimlachen om jouw instructie dat het plat moest blijven liggen om te drogen. Die les heb ik door schade en schande geleerd en vergeet ik NOOIT meer! Ik had (ongeveer 28 jaar geleden?!) 8 vellen opgespannen en netjes verticaal tegen een muurtje aan gezet. De volgende dag was alles verpest, onder was alle los en gegolfd en boven zat alles vast. Het papier opnieuw weken was ook geen succes, ik heb alles weg kunnen gooien. (gelukkig had de baas betaald, haha). Ach ja… ervaring is de beste leermeester.
groetjes, Sari
Omdat ik graag op papier van 50 x 65 cm werk, en geen bad of bak heb die groot genoeg is om het papier in te vochten, werk ik als volgt:
Op een plaat multiplex van 60 x 75 cm vocht ik het papier aan beide kanten snel in met een kleddernatte spons (niet hard drukken). Vervolgens plak ik het papier vast op de manier zoals in de instructie is omschreven.
Het opgeplakte papier laat ik ca, 24 uur liggend drogen.
Hallo Ieteke, dank je wel voor het delen van jouw ‘methode’. Gelukkig leiden er meer wegen naar Rome, fijn voor grootte afmeting zo te lezen prima oplossing.